Arterije karlice
ArterijaZajednička ilijačna arterija se dijeli na spoljašnju i unutrašnju ilijačnu arteriju ispred sakroilijačnog zgloba, otprilike na nivou petog slabinskog pršljena i prvog krsnog pršljena.
Spoljašnja ilijačna arterija (arteria iliaca externa) daje samo dvije manje grane u karlici i nastavlja se ispod ingvinalnog ligamenta kao femoralna arterija. Unutrašnja ilijačna arterija (arteria iliaca interna) snabdijeva karlične organe, mišiće karlice i vanjske genitalije preko brojnih grana: gluteusnih, opturatorne, vezikalnih, kod žena maternične, i kod oba pola pudendalne arterije, koja izlazi iz karlice i vraća se u nju drugim putem da bi snabdijela perineum.
Klinička korelacija
Kod dijela ljudi postoji varijantna anastomoza između opturatorne arterije, ili njene grane, i spoljašnje ilijačne odnosno donje epigastrične arterije, poznata u hirurškom žargonu kao "kruna smrti" zbog rizika od teškog, teško kontrolisanog krvarenja ako se povrijedi tokom operacije kile ili preloma karlice; učestalost jako varira među studijama, od svega nekoliko procenata do preko dvije trećine, zavisno od metode ispitivanja i da li se broje i arterijski i venski oblik anastomoze.
Istorijska napomena
Kanal kroz koji pudendalna arterija, vena i nerv prolaze duž bočnog zida karlice naziva se Alkokov kanal, po irskom anatomu Benjaminu Alkoku, koji ga je opisao u Cyclopaedia of Anatomy and Physiology 1836.
Izvori
- Gray's Anatomy, 42. izdanje (Standring), pog. 71 (Lesser pelvis and perineum)
- Moore's Clinically Oriented Anatomy, 8. izdanje, pog. 6 (Pelvis and Perineum)
- TA2 (FIPAT, PDF Part 4)
- StatPearls: Anatomy, Abdomen and Pelvis, Internal Iliac Arteries (NBK537311)