Nos (nasus) i nosna duplja (cavitas nasi) čine prvi dio gornjeg disajnog puta i sadrže periferni organ mirisa. Nos se dijeli na spoljašnji nos, vidljivi dio koji strši sa lica, i unutrašnju nosnu duplju, koju nosni septum dijeli na desnu i lijevu polovinu i koja se pozadi otvara u nazofarinks kroz choanae. Osim mirisa, nos učestvuje u disanju, filtraciji, zagrijavanju i vlaženju udahnutog vazduha.

Spoljašnji nos

Koštano-hrskavičav skelet: koštani dio grade nosne kosti, čeoni nastavci gornjih vilica i nosni dio čeone kosti; hrskavičavi dio grade dvije lateralne hrskavice, dvije velike alarne hrskavice i hrskavica septuma, koje oblikuju vrh nosa i pokretom šire ili sužavaju nozdrve.

Nosna duplja

Prednji dio, vestibulum, obložen je kožom sa dlačicama koje filtriraju vazduh. Ostatak duplje oblaže sluznica: respiratorni dio (donje dvije trećine, cilijarni respiratorni epitel) i olfaktorni dio (gornja trećina, oko 5 cm², sadrži čulne ćelije za miris).

Septum dijeli duplju na dvije polovine: koštani dio grade perpendikularna ploča etmoidne kosti gore i vomer dole i pozadi, hrskavičavi dio gradi septalna hrskavica.

Na lateralnom zidu se nalaze tri školjke (conchae nasales), svaka sa odgovarajućim hodnikom (meatus) ispod sebe: donja školjka je samostalna kost, gornja i srednja su dio etmoidne kosti. U srednji hodnik se drenira čeoni sinus, prednje i srednje etmoidne ćelije i maksilarni sinus; u gornji hodnik zadnje etmoidne ćelije; sfenoidni sinus se drenira u sfenoetmoidalni recesus iznad gornje školjke, a suzni kanal u donji hodnik.

Vaskularizacija

Pet arterija se spaja na prednjem-donjem dijelu septuma, u Kiesselbachovom području (poznato i kao Little's area): prednja i zadnja etmoidna arterija (grane a. ophthalmica, koja je grana a. carotis interna) i sfenopalatinalna, velika nepčana i septalna grana gornje usnene arterije (sve grane a. carotis externa). Ovo je klinički najvažnije mjesto krvarenja iz nosa.

Inervacija

N. olfactorius (I) prenosi čulo mirisa iz olfaktornog dijela sluznice. Opštu senzaciju nosi trigeminalni nerv (V): prva grana preko etmoidnih nerava za gornji-prednji dio, druga grana preko nazopalatinalnog i velikog nepčanog nerva za donji-zadnji dio.